Nowy most w Głuchołazach otwarty. Rząd przeznaczył 365 mln zł na odbudowę miasta po powodzi
Nowa przeprawa – symbol odbudowy po katastrofie
W poniedziałek w Głuchołazach uroczyście otwarto nowy most, który zastąpił konstrukcję całkowicie zniszczoną przez wezbrane wody Białej Głuchołaskiej we wrześniu 2024 r. Wydarzenie to ma nie tylko wymiar symboliczny – przywrócona została ciągłość drogi krajowej nr 40, kluczowej dla komunikacji regionu, w tym ruchu transgranicznego z Czechami. Premier Donald Tusk, który uczestniczył w otwarciu, podkreślił, że właśnie w tym mieście zapadły decyzje o masywnej pomocy państwa, bo bez niej ani mieszkańcy, ani lokalny samorząd nie mieliby szans na samodzielne podniesienie się po żywiole.
Most był epicentrum walki z powodzią – przez długi czas to właśnie o jego obronę rozbijały się nadzieje setek rodzin. Gdy woda okazała się silniejsza, dramat stał się impulsem do jeszcze poważniejszego potraktowania kwestii pomocy poszkodowanym. Jak mówił Tusk, „walka o most – wtedy przegrana, bo woda okazała się silniejsza – ale też dramat setek mieszkańców – to wszystko kazało nam jeszcze poważniej podejść do kwestii pomocy dla terenów popowodziowych”. Dzięki zaangażowaniu wojska i zasobom Rządowej Agencji Rezerw Materiałowych szybko postawiono przeprawę tymczasową, ale docelowa inwestycja wymagała już znacznie więcej czasu i środków.
„Tu w Głuchołazach było wyraźnie widać, że bez masywnej pomocy państwa ludzie i samorząd nie mają szansy sobie poradzić. Dlatego decyzje o pomocy zapadły właśnie w tym mieście.”
Donald Tusk, Premier RP
Most wyższy o metr i odporniejszy na wielką wodę
Nowa przeprawa znacząco różni się od swojego poprzednika, znanego jako „most Andrzeja”. Konstrukcja została podniesiona o niemal metr, a jej przęsło opiera się na masywnych przyczółkach, które przenoszą ciężar na podłoże dopiero za umocnieniem wałów koryta rzeki. To rozwiązanie ma zapewnić znacznie większą odporność na ewentualne przyszłe powodzie – woda może swobodnie przepływać, nie niszcząc fundamentów. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Marcin Kierwiński nazwał tę inwestycję przykładem „odbudowy plus”, podkreślając nowoczesność i odporność na wielką wodę.
Minister Infrastruktury Dariusz Klimczak dodał, że obiekt został zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi i będzie służył nie tylko codziennym podróżom, ale też zwiększy bezpieczeństwo mieszkańców oraz stworzy lepsze warunki dla rozwoju gospodarczego i turystycznego całego regionu. Szczególnie istotny jest aspekt ruchu transgranicznego, bo Głuchołazy leżą tuż przy granicy z Czechami, a droga krajowa nr 40 prowadzi bezpośrednio do przejścia w Mikulovicach. Dla lokalnych przedsiębiorców i przewoźników przywrócenie stałego połączenia oznacza skrócenie objazdów i niższe koszty logistyki.
„Powstał nowoczesny obiekt, zaprojektowany z uwzględnieniem doświadczeń z katastrofalnej powodzi, dzięki czemu jest znacznie bardziej odporny na ekstremalne zjawiska hydrologiczne.”
Dariusz Klimczak, Minister Infrastruktury
Rekordowe 11 mld zł na walkę ze skutkami powodzi
Całkowity koszt budowy mostu wraz z infrastrukturą techniczną wyniósł 65 mln zł. To tylko część gigantycznego pakietu pomocowego, jaki rząd przeznaczył dla Głuchołaz – 365 mln zł łącznie, a na wszystkie poszkodowane regiony południowej Polski 11 mld zł. Jak podkreślił premier Tusk, jest to największa kwota w historii państwa przeznaczona na walkę ze skutkami żywiołu. Z tego ponad 1 mld zł trafiło w formie bezpośrednich zasiłków do 62 tys. rodzin. Wsparcie państwa objęło blisko 30 różnych instrumentów – od dotacji na odbudowę infrastruktury po zasiłki celowe.
Środki popłynęły również do innych mocno dotkniętych miejscowości, m.in. Lądka-Zdroju, Stronia Śląskiego i Barda. Aż 6 mld zł z całej puli pochodzi z Funduszy Europejskich, co pokazuje skalę zaangażowania również unijnego budżetu. Premier Donald Tusk zapowiedział, że pomoc nie kończy się na odbudowie mostu – w planach są dalsze prace, w tym remont mostu Świętego Wojciecha oraz inwestycje na terenach rekreacyjnych i w kompleksie sportowym, opiewające na łącznie prawie 50 mln zł.
„Uparliśmy się, żeby przekazać maksymalną możliwą kwotę pieniędzy na pomoc w Głuchołazach. To jest ponad 360 mln złotych tylko w tym mieście – na pomoc doraźną, jak i budowę mostu, szkoły, żłobka czy pływalni miejskiej.”
Donald Tusk, Premier RP
- 11 mld zł – łączna wartość pomocy rządowej dla regionów popowodziowych.
- 365 mln zł – środki przeznaczone wyłącznie dla Głuchołaz na odbudowę i infrastrukturę.
- 65 mln zł – koszt budowy nowego mostu wraz z otoczeniem.
- 62 tys. rodzin otrzymało bezpośrednie zasiłki (ponad 1 mld zł).
- 30 instrumentów wsparcia – od dotacji infrastrukturalnych po zasiłki socjalne.
Co oznacza odbudowa Głuchołaz dla mieszkańców Bielska-Białej?
Choć Głuchołazy znajdują się w województwie opolskim, odbudowa mostu ma bezpośredni wpływ na mieszkańców Bielska-Białej i całego regionu południowego województwa śląskiego. Droga krajowa nr 40 jest jedną z głównych tras łączących Śląsk z Czechami – korzystają z niej zarówno turyści zmierzający w kierunku Jesioników i Złotych Gór, jak i przedsiębiorcy transportujący towary przez granicę. Przez ostatnie pół roku, ze względu na zniszczoną przeprawę, kierowcy musieli pokonywać długie objazdy przez Prudnik lub Paczków, co wydłużało czas przejazdu nawet o 40 minut. Dla firm logistycznych oznaczało to wyższe koszty paliwa i opóźnienia dostaw.
Bielsko-Biała, jako główny ośrodek południa województwa, pełni rolę węzła komunikacyjnego i handlowego. Sprawna droga do przejścia granicznego w Głuchołazach (a dalej – do czeskiego Krnova i Opawy) jest istotna dla lokalnego rynku turystycznego i gospodarczego. Co więcej, doświadczenia powodziowe z Bielska-Białej (np. zalania w dzielnicach Komorowice czy Mikuszowice) pokazują, że podobne katastrofy mogą dotknąć także nasz region. Inwestycja w Głuchołazach to również sygnał, że państwo potrafi skutecznie reagować i odbudowywać infrastrukturę krytyczną – co może być cennym precedensem, gdyby w przyszłości podobne zdarzenia nawiedziły nasze miasto. Warto przy tym dodać, że w Bielsku-Białej od lat dyskutuje się o konieczności modernizacji wałów przeciwpowodziowych na Białej i Wapienicy – środki z rządowego programu dają nadzieję na szybsze realizacje takich projektów również u nas.
Nie tylko most – dalsze inwestycje w Głuchołazach
Otwarcie przeprawy nie zamyka procesu odbudowy. W Głuchołazach trwają już prace przygotowawcze do remontu mostu Świętego Wojciecha, który również ucierpiał podczas wrześniowej powodzi. Na ten cel oraz na rewitalizację terenów rekreacyjnych i kompleksu sportowego zarezerwowano prawie 50 mln zł. W planach jest też budowa nowego żłobka oraz odbudowa szkoły podstawowej – wszystko w ramach pakietu pomocowego. Minister Koordynator Służb Specjalnych Tomasz Siemoniak zwrócił uwagę, że takie miejscowości jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, która przyciągnie mieszkańców, turystów i zapewni poczucie bezpieczeństwa.
W skali kraju rząd zapowiedział, że nie spocznie, dopóki wszystkie zniszczenia nie zostaną usunięte. Premier Tusk zapewnił: „My na tym nie kończymy pomocy”. Dla mieszkańców Głuchołaz nowy most jest nie tylko udogodnieniem komunikacyjnym, ale także symbolem solidarności państwa i determinacji w odbudowie tego, co zniszczyła natura. W perspektywie kilku najbliższych lat miasto ma szansę stać się wzorcowym przykładem skutecznej odbudowy powodziowej, z której doświadczeń będą mogły czerpać także inne regiony, w tym nasze Bielsko-Biała.
„Takie miejscowości, jak Głuchołazy zasługują na dobrą infrastrukturę, by przyciągały ludzi, turystów i dawały poczucie bezpieczeństwa.”
Tomasz Siemoniak, Minister Koordynator Służb Specjalnych